Στις 26 Σεπτεμβρίου, η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη Μετάσταση του Αγίου Αποστόλου και Ευαγγελιστή Ιωάννη του Θεολόγου, μιας από τις σημαντικότερες μορφές της πρώτης χριστιανικής Εκκλησίας. Την ίδια ημέρα τιμάται και η μνήμη του Αγίου και Δικαίου Γεδεών.
Ο Άγιος Ιωάννης ο Θεολόγος
Ο Ιωάννης ήταν γιος του Ζεβεδαίου και αδελφός του Αποστόλου Ιακώβου. Καταγόταν από τη Γαλιλαία και ήταν ένας από τους πρώτους μαθητές που ακολούθησαν τον Ιησού Χριστό.
Στην Καινή Διαθήκη κατέχει ξεχωριστή θέση ως ο «μαθητής ον ηγάπα ο Ιησούς». Ήταν παρών σε σημαντικές στιγμές της ζωής του Χριστού και, σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, παρέμεινε κοντά Του μέχρι τη Σταύρωση.
Ο Ιωάννης είναι γνωστός ως Ευαγγελιστής και Θεολόγος, καθώς η παράδοση της Εκκλησίας τον θεωρεί συγγραφέα του τέταρτου Ευαγγελίου, ενώ συνδέεται επίσης με τις τρεις Καθολικές Επιστολές και την Αποκάλυψη. Για το βαθύ θεολογικό περιεχόμενο των κειμένων του, η Εκκλησία τον αποκαλεί «Θεολόγο».
Γιατί γιορτάζεται η «Μετάστασή» του
Η εορτή της 26ης Σεπτεμβρίου είναι αφιερωμένη στη Μετάσταση του Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου, δηλαδή στην εκδημία του από την επίγεια ζωή.
Σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, ο Ιωάννης έζησε μέχρι τα βαθιά γεράματα και έφυγε από την επίγεια ζωή στην Έφεσο. Η παράδοση αναφέρει ότι, όταν έφτασε στο τέλος της ζωής του, ζήτησε από τους μαθητές του να ανοίξουν τάφο και κατέβηκε σε αυτόν, ζητώντας τους να τον σκεπάσουν.
Η ιδιαίτερη αυτή παράδοση συνέβαλε στο να χρησιμοποιείται στην Εκκλησία ο όρος «Μετάσταση» αντί για την απλή αναφορά στον θάνατό του.
Ο τάφος του Αγίου Ιωάννη συνδέεται με την Έφεσο και αποτελεί σημαντικό σημείο αναφοράς για την ιστορική και εκκλησιαστική παράδοση γύρω από τον Απόστολο.
Ο Άγιος Ιωάννης και το μήνυμα της αγάπης
Κεντρικό στοιχείο στη διδασκαλία του Ιωάννη είναι η αγάπη. Στις επιστολές του, η αγάπη προς τον Θεό και τον συνάνθρωπο παρουσιάζεται ως βασικό γνώρισμα της χριστιανικής ζωής.
Γι’ αυτό και η μορφή του Αγίου Ιωάννη έχει συνδεθεί ιδιαίτερα με την αγάπη, την πίστη και την πνευματική γνώση. Το Ευαγγέλιό του ξεχωρίζει για τον βαθύ θεολογικό του χαρακτήρα και για την αναφορά στη σχέση του ανθρώπου με τον Θεό.
Ο Άγιος και Δίκαιος Γεδεών
Στις 26 Σεπτεμβρίου τιμάται επίσης ο Άγιος και Δίκαιος Γεδεών.
Ο Γεδεών είναι πρόσωπο της Παλαιάς Διαθήκης. Η Εκκλησία τον τιμά ως δίκαιο και προφήτη, καθώς η ζωή του συνδέεται με την πίστη στον Θεό και με γεγονότα που θεωρούνται προτύπωση της έλευσης του Χριστού.
Ιδιαίτερα γνωστό είναι το περιστατικό με τον πόκο (μαλλί προβάτου) και τη δροσιά. Ο Γεδεών ζήτησε από τον Θεό ένα σημείο: να παραμείνει ο πόκος βρεγμένος από τη δροσιά ενώ γύρω του η γη θα ήταν στεγνή. Στη συνέχεια ζήτησε το αντίστροφο, δηλαδή να είναι στεγνός ο πόκος ενώ η γη γύρω του να έχει δροσιά.
Το γεγονός αυτό αναφέρεται στην εκκλησιαστική παράδοση ως προτύπωση του Χριστού και της ενανθρώπησής Του. Γι’ αυτό και στο συναξάρι της ημέρας ο Γεδεών χαρακτηρίζεται εκείνος που «τον του Χριστού τόκον δια της εν τω πόκω δρόσου προείδε».
26 Σεπτεμβρίου – Μια ημέρα με ιδιαίτερη σημασία
Η 26η Σεπτεμβρίου αποτελεί σημαντική ημέρα του ορθόδοξου εορτολογίου, καθώς συνδυάζει τη μνήμη ενός από τους πιο αγαπημένους Αποστόλους του Χριστού με τη μνήμη του Δικαίου Γεδεών.
Ο Άγιος Ιωάννης ο Θεολόγος, μέσα από το Ευαγγέλιο και τα κείμενά του, άφησε ένα από τα σημαντικότερα θεολογικά μηνύματα της Καινής Διαθήκης, με επίκεντρο την πίστη και την αγάπη.
Την ίδια ημέρα, η Εκκλησία τιμά τον Δίκαιο Γεδεών, υπενθυμίζοντας μέσα από την Παλαιά Διαθήκη την πίστη και την προσμονή για την έλευση του Χριστού.
Χρόνια πολλά σε όσους γιορτάζουν στις 26 Σεπτεμβρίου!
